Gebelikte enfeksiyon hastalıkları

Varisella zoster  (suçiçeği):

Genel olarak çocukluk çağında geçirilen bu enfeksiyon  gebelikte nadir  karşılaşılmaktadır. Bulaş şekli dikrek temas ve solunum yolu  ile olabilmektedir. Döküntüler başlamadan bir gün önce ve kabuk bağlayana kadar bulaştırıcılık mevcuttur. Gebelikte daha ağır seyreden varisella(suçiçeği) özellikle e akciğerleri  etkilemekte ve pnömoni tablosuna yol açmaktadır. Gebelikte özellikle ilk 3 ayda suçiçeği geçiren kadınların bebeklerinde göz, beyin, cilt, böbrek ve kemik gelişiminde sorunlara yol açmaktadır. En riskli dönem ilk  20 hafta olup 12.-20. Haftalar daha riskli dönemdir. 20 hafta sonrası ise bebekte enfeksiyon riski daha düşüktür

Doğumdan yaklaşık 5-6 gün öncesinde ve doğumdan 2-3 gün sonrasında gelişen suçiçeği yenidoğanda risk oluşturmaktadır.

Zona: suçiçeği veya varisella  yıllar sonra tekrarlarsa zona’ya neden olur. Ancak tekrarlayan enfeksiyonlar genel olarak fetuste  sorun oluşturmaz. Ayrıca bulaştırma özelliği daha azdır.

Korunma: suçiçeği geçirmeyen adolesanlar ve gebelik düşünen erişkin kadınlara mutlaka aşı yapılmalıdır. Aşı doğum sonrasındada yapılabilir. Süte geçişi yoktur.

İnfluenza (grip)

Bebeği etkilediği ile ilgili kanıt yoktur. Ancak gebe kadında  gribal enfeksiyon daha ağır seyredebilir ve ciddi akciğer enfeksiyonuna yol açabilir. Tüm gebeler özellikle kronik hastalığı olan ve kış aylarında gebelik geçiren kadınlar aşılanmalıdır.

Kabakulak

Gebelikte kabakulak geçirilmesi fetüse etkileme olasığı nadir olmakla birlikte ilk  3 ayda geçirilen enfeksiyon düşük riskini artırabilir.

Kızamık

Çoğu kadın çocukluk döneminde aşılanmaları sebebi ile bağışıklık kazanmıştır. Aşılanmayan kadınlarda ise erişkin çağda ağır enfeksiyonlara yol açabilir. Duyarlı kadınlar mümkünse gebelik öncesinde, yapılmadı ise doğum sonrasında aşılanmalıdırlar. Emzirme sırasında aşılama yapılabilir.

Gebelikte kızamık enfeksiyonu düşük ve erken doğuma yol açabilir. Doğum kilosu ise daha düşük olmaktadır.

Kızamıkçık (rubella)

Gebelik dışında sadece döküntü, ateş, kas ve eklem ağrıları ile seyreden bir hastalıkdır. Gebelikte ise özellikle ilk 12 haftada geçirilen enfeksiyon düşük ve anomalili bebek doğumuna yol açmaktadır.Kızamıkçık enfeksiyonu kalp, göz, karaciğer, kemik sorunlarına yol açmaktadır.

Rubella enfeksiyonu ile doğan bebekler bu enfeksiyonu uzun süre bulaştırabilirler.

Rubella enfeksiyonunu tespit etmek için uygulanan birtakım testler mevcuttur. Tanıda kan testi ile ıgm antikorlara bakılır. Bulaşmanın ardından  4-6 gün sonra pozitifleşir ve yaklaşık 8 hafta kanda saptanır. Bağışıklığı yani geçirilmiş enfeksiyonu gösteren ıgg antikorlar ise döküntülerden  7-10 gün sonra ortaya çıkar. Ancak yeni  enfeksiyon ile geçirilmiş enfeksiyon ayırımı ıgg avidite testi ile yapılır. Avidite yüksek olması eski enfeksiyonu gösterir.

Rubella enfeksiyonu tanısında ultrasonografinin yeri yoktur. Ultrasonografide fetuste ortaya çıkabilecek bulgular tespit edilebilir.

Rubella  tedavisi olan bir hastalık olmadığı için, önemli olan korunmaktır. Ve sadece aşı yeterli korumayı sağlamaktır. Özellikle erişkin kadınlar gebelik öncesinde bağışıklık durumuna göre gerekli durumda aşılanmalıdır. Ayrıca enfeksiyon servisi çalışanları ve gebeler ile sıklıkla temas eden sağlık çalışanları aşılanmalıdır.  Aşı sonrası ilk bir ay gebelikten korunulmalıdır. Çünkü aşı canlı virüs içermektedir.,

Sitomegalovirüs (CMV)

Bulaş genellikle tükürük, idrar, vajınal sıvılar ve kan ile olur. Genellikle çocuklar 2-3 yaşında bu enfeksiyonu geçirmektedir. Gebeliğinde bu enfeksiyonu ilk defa  geçiren kadınların %40’ında  fetüs etkilenmektedir. Erişkinde gribal enfeksiyon şeklinde seyretmekte olup, özellikle gebeliğin ilk 20 haftasında geçirilen enfeksiyonun fetüsü etkileme olasılığı yüksektir. Etkilenen fetüslerde tüm sistemleri etkileyen ciddi sorunlara yol açmaktadır. Enfeksiyonu alan bebeklerin bir kısmı doğumda  belirti vermez, ancak ilerleyen yıllarda  nörolojik sorunlar, psikolojik problemler, iştme kaybı, öğrenme güçlüğü gibi sorunlarla karşılaşılabilir.

(CMV) Sitomegalovirüs aşısı ve tam bir tedavisi olmadığı için asıl tedavi korunmaktır.Özellikle kreşte  çalışan ve küçük çocuğu olan gebeler hijen konusunda hassas davranmalı, özellikle el temizliğine dikkat etmeli, çocuklarıda bu konuda eğitmelidir.

Toksoplazmozis

Bu enfeksiyon çiğ etlerin ve enfekte gıdaların tüketilmesi ile bulaşır. Fetüste etkiler genellikle gebelik haftasına bağlıdır. Enfeksiyonun gebeliğin ilerleyen haftalarında fetüsü etkileme ihtimali daha yüksektir. Gebeliğin ilk 3 ayında  enfeksiyon riski %6 iken, son ayda %75’e çıkmaktadır. Ancak özellikle gebeliğin ilk aylarında etkilenen fetuslerde enfeksiyon daha şiddetli belirtilerle ortaya çıkar. Buna rağmen günümüzde rutin olarak toksoplazma taraması önerilmemektedir. Gebelik öncesinde toksoplazmaya karşı bağışık olan kadınlarda bebek açısından risk olmamaktadır. Gebelikte tedavi  enfeksiyon riskini azaltır ama ortadan kaldırmaz.                                                                                                         Aşı olmadığı için önemli olan toksoplazmozisten korunmaktır. Özellikle etlerin yüksek ısıda pişirilmesi, meyve ve sebzelerin yıkanmadan yenmemesi, kedilerin çiğ  etlerle beslenilmemesi , ve kedilerin temizliğinde eldiven kullanılması  önerilmektedir. Ancak bu önlemler her zaman etkili olmayabilir.